UCZ SIĘ KROK PO KROKU

Walec

Walec jest bryłą obrotową o dwóch jednakowych kołowych podstawach. Poznaj jego siatkę, przekrój osiowy oraz wzory na objętość, pole powierzchni bocznej i pole powierzchni całkowitej.

Walec

Walec jest bryłą obrotową powstałą z obrotu o 360∘ prostokąta o bokach r,h dookoła prostej zawierającej bok h. Bok prostokąta h nazywamy wysokością walca, a bok r jest promieniem podstawy walca.
Zwróćmy uwagę na to, jak wygląda siatka walca i jakie są jej wymiary.

Przekrój osiowy walca

Przekrojem osiowym walca nazywamy prostokąt zawarty w tym walcu o bokach długości 2r oraz h.

Jeśli wyobrazimy sobie, że nasz walec jest tortem, to przekrój osiowy walca będzie prostokątem, który widzimy, gdy ktoś przekroi tort dokładnie na pół, tnąc równolegle do osi obrotu.

Objętość walca

Objętość walca liczymy podobne jak przy graniastosłupach korzystając ze wzoru:
Objętośćwalca=Polepodstawy⋅wysokość
Różnica polega na tym, że podstawą walca jest koło, zatem:

Objętość walca wyraża się wzorem:
V=πr2⏟Polepodstawy⋅h

Pole powierzchni bocznej walca\Pole powierzchni całkowitej walca

Jak można odczytać z zamieszczonego wyżej rysunku siatki, po "rozwinięciu" walca powierzchnią boczną walca jest prostokąt o wymiarach h na 2πr.

Pole powierzchni bocznej walca wyraża się wzorem:
PB=h⋅2πr

Pole powierzchni całkowitej walca określa się jako:

Polepowierzchnicałkowitej=Polepowierzchnibocznej+2⋅Polepodstawy

Czyli po prostu:

Pole powierzchni całkowitej walca określa się wzorem:
PC=2⋅πr2+h⋅2πr
Przykład 1: Oblicz objętość i pole powierzchni całkowitej walca powstałego z obrotu prostokąta o wymiarach 3 na 4 wokół prostej zawierającej bok o długości 3.
Narysujmy obrazek poglądowy:

Ze wzoru na objętość walca mamy:
V=π42⋅3=48π
Ze wzoru na pole powierzchni całkowitej walca mamy:
PC=2π⋅42+3⋅2π⋅4=32π+24π=56π
Odpowiedź: Objętość tego walca to 48π, a jego pole powierzchni całkowitej, to 56π.
Przykład 2: Objętość walca, w którym wysokość jest czterokrotnie dłuższa od promienia jest równa 32. Oblicz promień podstawy tego walca.
Narysujmy obrazek poglądowy:

Z treści zadania wiemy, że V=32
Ze wzoru na objętość walca mamy:
V=πa2⋅4a=4a3π
Zatem:
32=4a3∣:4
8=a3π∣:π
a3=8π
a=8π3
Odpowiedź: Promień podstawy tego walca ma długość 8π3
Przykład 3: Przekątna przekroju osiowego walca jest nachylona do jego płaszczyzny podstawy pod kątem 45∘. Wysokość tego walca ma długość 8. Oblicz objętość podanego walca.
Narysujmy obrazek poglądowy:

Ponieważ przekątna przekroju osiowego walca jest nachylona do płaszczyzny jego podstawy pod kątem 45∘, sam przekrój osiowy walca jest kwadratem, stąd mamy:
2r=8∣:2
r=4

Alternatywnie możemy dojść do tego samego wyniku w poniższy sposób:
sin45∘=82r
1=82r∣⋅r
r=4

Stąd i ze wzoru na objętość walca mamy:
V=π42⋅8=128π
Odpowiedź: Objętość tego walca jest równa 128π.

Przykład 4:Oblicz objętość walca, jeśli wiadomo, że jego pole powierzchni bocznej jest równe 16π a jego wysokość ma długość 4.
Ze wzoru na pole powierzchni bocznej walca mamy:
4⋅2πr=16π∣:π
8r=16∣:8
r=2
Zatem po podstawieniu do wzoru mamy:
V=π⋅22⋅4=16π
Odpowiedź: Objętość tego walca, to 16π.

Komentarze

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *